Onder Groningse emeriti: Van de SAF en de SAS

Terug naar VRIENDENPOST okt. ’18

Door Joost Hauer

Al vele jaren bestaat er een innige band tussen de Senioren Academie (HOVO) Groningen/Friesland/Drenthe en de Groningse emeriti, een band die verder terug gaat dan de volledige naam die de Senioren Academie thans draagt.

Traditioneel worden veel cursussen gegeven door (emeritus) hoogleraren van de RUG; soms op verzoek van het bureau van de Senioren Academie maar ook vaak op initiatief van een of meer docenten. Ik denk bijvoorbeeld aan de cursus ‘Lichaam en Geest’ en de serie cursussen rond het begrip ‘cognitie’.

Zonder de keur van docenten te kort te doen moet de naam van Professor Charles Wildevuur expliciet genoemd worden; hij was er steeds bij betrokken en was een spil in de organisatie. In een reeks boeken bij uitgeverij Damon hebben de docenten de resultaten van die cursussen vastgelegd. De titels: Lichaam en Geest (2006); Cultuur en Cognitie (2007); Cognitie in kunst en wetenschap (2008); Lateralisatie en Cognitie (2010). In discussiegroepen die met enige regelmaat rond een bepaald thema bij elkaar kwamen, werden dergelijke cursussen met meerdere docenten voorbereid.

Om het verband tussen de werkgroepen hechter te maken en de relatie met de SA/HOVO te versterken werd in 2006 op initiatief van voormalig rector magnificus van de RUG, Professor Eric Bleumink, de Senioren Academie Faculteit (SAF) opgericht: een multidisciplinaire studiekring van emeriti en oud-docenten (inmiddels universitair en Hogeschool). Naast regelmatige ontmoeting en uitwisseling van wetenschappelijke kennis was een belangrijk doel het ontwerpen en verzorgen van cursussen voor de Senioren Academie. Daartoe werden al bestaande studiegroepen en nieuw te vormen studiegroepen opgeroepen. Men kwam enkele malen per jaar bij elkaar.

Rond die tijd raakte ik als Drenthenierende emeritus van de Utrechtse Universiteit (sociale geografie) betrokken bij de SAF en heb ik met veel plezier meegemaakt wat er besproken werd. Vooral de interdisciplinariteit van de ontmoetingen was en is tot op heden bijzonder inspirerend. In de jaren 2008 tot 2013 was ik lid van de stuurgroep van de SAF, vanaf 2011 Presidium genoemd.

Professor Jan Minderhoud heeft als voorzitter een wezenlijke rol gespeeld bij het functioneren van de SAF; ook de hoogleraren Paul Nieuwenhuis, de al genoemde Charles Wildevuur, Dick Meijer en Ivo Molenaar moeten hier worden vermeld. Helaas zijn enkele van deze collega’s overleden: Jan Minderhoud in januari 2015, Paul Nieuwenhuis in november 2017 en Ivo Molenaar in februari 2018.

In 2013 werd op voorstel van Jan Minderhoud en de inmiddels tot het presidium toegetreden professor Henk Kauffman, voorgesteld om aan de SAF een sociëteitsfunctie toe te voegen met behoud van de oude doelstellingen. In november 2013 werd de Senioren Academie Sociëteit (SAS) opgericht. Sindsdien komen de leden maandelijks bijeen om elkaar te ontmoeten en voor een lezing, soms opgeluisterd met live muziek, in het Van Swinderenhuys in de Oude Boteringestraat.

De bijdrage van Groningse emeriti aan het programma van de Senioren Academie blijft aanzienlijk. Een deel daarvan komt tot stand via de SAF/SAS. Daarbij gaat het vooral om interdisciplinaire cursussen rond een bepaald thema dat door meerdere specialisten wordt belicht. Ik denk terug aan de cursus rond het begrip ‘Tijd’, waarin vanuit de theologie, de filosofie, de fysica, de geschiedenis, de biologie en de kunsten, muziek en poëzie, het begrip ‘tijd’ van vele kanten werd benaderd.

Het meest recente voorbeeld is een cursus in de studiegids najaar 2018 in de serie ‘De impact van natuurwetenschappen en technologie op de maatschappij’; deze keer gaat het over ‘Futurologie, ontwikkelingen en toekomst van de gezondheidszorg’. Deze groep werd opgericht door de eerste coördinator, Professor Dick Boerma; helaas is Dick Boerma recent overleden. De groep wordt nu begeleid door Professor Cees Smit Sibinga; hij is ook de huidige voorzitter van de SAS.

Terug naar VRIENDENPOST okt. ’18

komt vrienden in den ronde